Center for Education of Children in nature Caspar

Centar za edukaciju dece u prirodi KASPAR je nezavisna, neprofitna i nevladina organizacija osnovana 2004. godine u Novom Sadu.

Organizacija je nastala kao reakcija na nedovoljnu i neadekvatnu zastupljenost neposrednog kontakta sa prirodom u obrazovanju dece. Cilj Centra KASPAR je razvijanje ljubavi prema prirodi i prirodnim naukama, ekološke svesti i kreativnosti kod dece kroz njihov direktan kontakt sa prirodom.

Naš moto je:

Ko u detinjstvu upozna i zavoli prirodu, čuvaće je celog života!

astronomie de la Lune

Nastanak Centra KASPAR vezan je za pet parkova (Dunavski park, Tikvara, Sonsbek, Gofert i Kamenički park), odnosno za tri geografske tačke: Novi Sad, Bačka Palanka i Holandija.

Godine 1999., posle nekoliko "ekoloških" šetnji po Dunavskom parku sa novosadskim osnovcima, Zoran Novaković (osnivač Centra) je došao na ideju kako se neposredno okruženje može koristiti u edukaciji dece. Iz ove ideje nastala je knjiga "Vodič kroz Dunavski park" (knjiga je do sada imala dva izdanja na srpskom i jedno na engleskom jeziku, u Novom Sadu se aktivno koristi kao priručnik za rad sa decom).

Tako je oformljen koncept rada i kadrovko jezgro budućeg Centra za edukaciju dece u prirodi.

  1. video prezentacija knjige

  2. TV razgovor o knjizi

  3. TV razgovor o parkovima Novog Sada

Od 1999. do 2004. godine budući članovi Centra KASPAR organizuju kreativno-ekološke radionice u okviru Festivala ekološkog pozorišta za decu u Bačkoj Palanci. Tako je koncept OBIČNA NEOBIČNA ŠETNJA isproban u praksi. Ove radionice, koje su se odvijale u Parku prirode Tikvara, zabeležene su na filmskoj traci.

sa novim pristupima ekološkoj edukaciji i ljudima koji su bili spremni za saradnju (to je bio pokretački impuls za osnivanje Centra 2004. godine i izbor njegovog imena). Kao rezultat ove saradnje, 2005. godine u Holandiji je osnovana Caspar Fondacija koja ima važnu ulogu u ostvarenju ciljeva Centra.

www.casparstichting.org

Pod uticajem iskustava iz Holandije shvatili smo da je Kamenički park idealan za ostvarenje naših ideja, a da su deca koja žive u Dečijem selu, na obodu ovog parka, idealna za proveru našeg koncepta u praksi.

OBIČNA NEOBIČNA ŠETNJA je naziv originalnog koncepta po kome radi Centar KASPAR.

Cilj Centra je da kroz praktičan rad ovu ideju razvije u model rada sa decom koji će davati maksimalne edukativne i vaspitne efekte.

Šta je osnovna ideja ovog koncepta?

Neposredan i aktivan kontakt sa okruženjem u kojem se živi je jedan od najboljih načina učenja. Prostore u našoj okolini uglavnom shvatamo kao nedovoljno zanimljive, obične. Međutim, dobro osmišljene aktivnosti mogu da otkriju manje poznatu, zanimljivu stranu naše okoline. Ono što nas okružuje može postati početak puta ka poimanju sveta i procesa u njemu. Postepenim širenjem aktivnosti na druga, udaljenija mesta proširuje se i dečije znanje uzlaznom linijom. Zato je za simbol Centra KASPAR izabran puž.

Šematski prikaz koncepta

PRIRODA U

NEPOSREDNOM OKRUŽENJU

Direktan kontakt

Praktičan rad

Kontinuirane aktivnosti

Interdisciplinarnost

INFORMACIJE

VEŠTINE

EKOLOŠKA SVEST

KREATIVNOST

RADOZNALOST-ISTRAŽIVAČKI DUH

MOĆ ZAPAŽANJA

TRAJNA I AKTIVNA VEZA SA OKOLINOM

NOVA MESTA ZA

RAD SA DECOM

NOVA ZNANJA

Način rada Centra sa decom proizilazi iz koncepta OBIČNA NEOBIČNA ŠETNJA.

Osim korišćenja neposrednog okruženja kao početne tačke u procesu edukacije, ovaj koncept uključuje i primenu sledećih principa u radu sa decom:

direktna veza sa prirodom: proces učenja

uvek počinje od neposrednog kontakta

sa određenim objektom ili pojavom iz okruženja

praktičan rad

kontinuirane aktivnosti

interdisciplinarnost

multimedijalno prenošenje znanja deci

spoj nauke i mašte, praktičnog i kreativnog

spoj savremenog i tradicionalnog

nema takmičenja, niti klasičnog merenja

rezultata rada i ocene znanja.

Center Parc kroz rad u prirodi uvodi decu u različite oblasti nauke, tehnike, umetnosti,

praktičnih veština, sporta, igre...

NAUKA

botanika, zoologija, mikologija, mikrobiologija, ekologija, meteorologija, hemija, fizika, geologija, paleontologija, arheologija, astronomija, geometrija, istorija, geografija, medicina, etnologija...

UMETNOST

crtanje, slikanje, vajanje, mozaik, kolaž, duborez, primenjena umetnost, fotografija, film, književnost, strip, muzika, origami, ikebana, kaligrafija, tradicionalna umetnost, land-art, environmental-art...

VEŠTINE

ribolov, orijentacija, spremanje hrane u prirodi, lečenje i prva pomoć u prirodi, merenja u prirodi, izrada prirodnih boja, gajenje biljaka,gljiva i životinja, ručni rad, tradicionalni zanati, boravak i opstanak u prirodi...

Šta smatramo novim kvalitetima koje je doneo naš dosadašnji rad sa decom?

  1. Edukaciju dece smo proširili na oblasti nauke, kreativnih i praktičnih veština koje se zanemaruju u radu sa decom u prirodi.

  2. Razvili smo originalni metod ekoloških istraživanja prirode (analiza i ocena stanja

    ekoloških faktora nekog prostora).

  3. Primenjujemo nov pristup u formiranju i upotrebi prirodnjačkih kolekcija ( "zbirke koje

    pričaju").

  4. Kreirali smo eksperimentalnu učionicu koja omogućava interdiciplinarno i multimedijalno

    prenošenje znanja deci.

  5. Uspeli smo da aktivno povežemo decu sa prostorom u kome sprovodimo edukaciju

    ( SOS decu sa Kameničkim parkom).

  6. Uspešno uključujemo u rad decu sa smetnjama i teškoćama u razvoju.

  7. Deca koja u radu pokažu poseban talenat učestvuju zajedno sa instruktorima Centra u

    edukaciji druge dece ("deca-instruktori").

  8. Kreirali smo "Put ekologije" - učionicu za ekološku edukaciju na otvorenom prostoru, prvu

    takve vrste u Novom Sadu, a verovatno i u Srbiji.

Centar KASPAR okuplja naučnike, umetnike, pedagoge i praktičare iz različitih oblasti.

       dr Dragiša Savić                             Mr Bojan Dakić                                  dr Rodoljub Tanasić
    
              predsednik                                  podpredsednik                                  opstanak u prirodi
    
    
    
    
    
          Aleksandra Matejić                         prof dr Milan Matavulj                          Branko Marinković
    
            rad sa decom                               ekologija i umetnost                                  ručni rad
    
    
    
    
    
        Ljiljana Novaković                             Lazo Satmari                                        Zoran Novaković
    
             hemija                                            dizajn                                             projekt menadžer
    
    
    
    
    
      dr Oliver Fojkar                                    Zoran Zivlak                                        Željko Mandić
    

zaštita životne sredine sport film

    Stevan Čorokalo                                    Predrag Ratić                               Dragana Galović
    
          rad na terenu                            formiranje baze podataka                          defektologija
    
    
    
    
    
    
    
    
    
           dr Ivan Dulić                         Ljiljana Obrenov                          prof dr Milica Andevski
    
    geologija i paleontologija           saradnja sa školama                       ekološka pedagogija
    
    
    
    
    
                dr Tijana Čer Stoja                                  Nedeljko Marković                       Mr Nikola Stojnić
    
                        medicina                                             astronomija                                ptice
    
    
    
     
    
                             Vlada Ilić                           Aleksandar Puškaš                   Zoran Pantelić
    
                             umetnost                          softverska podrška                        savetnik
    

POČASNI ČLANOVI

       Branka Balaban                             Eelkje i Thijs Oorthuys                        Marko Čermak
    
                Novi Sad                                           Holandija                              Sremska Kamenica
    
    
    
    
    
                               Rade Obradović                                               mr Zdravko Krunić
    
                                     Novi Sad                                                           Novi Sad
    

Centar ima specijalizovanu medijateku koja podržava sve oblasti edukacije dece u prirodi.

BIBLIOTEKA (od slikovnica, preko priručnika, do stručnih knjiga)

FILMOVI (od crtanih, preko dokumentarnih, do igranih)

INTERAKTIVNI CD-ROMovi (edukativni)

FOTOGRAFIJE (priroda, putovanja, umetnost)

MUZIKA (inspirisana prirodom, etno, ambijentalna)

ČASOPISI, MAPE, POSTERI...

oko 2.000 naslova

oko 1.500 naslova

oko 100 naslova

nekoliko hiljada

oko 200 sati

Centar ima opremu koja omogućava kvalitetnu realizaciju aktivnosti vezanih za sve oblasti edukacije dece u prirodi i za prezentaciju našeg rada.

Posebno je važna oprema za uzorkovanje, testiranja i merenja u prirodi, dečiji izletnički kompleti, mikroskopi, kamera za mikroskop, geološka oprema, teleskop, mobilna ekološka laboratorija...

Od sredine 2007. godine Centar koristi eksperimentalnu, višenamensku učionicu koja je osmišljena za interdisciplinarni i multimedijalni rad sa grupama do 12 dece. U njoj se nalazi medijateka Centra, savremena oprema za kabinetski rad i namenski dizajniran nameštaj. Od obične učionice ona se sa lakoćom transformiše u čitaonicu, bioskop, laboratoriju, atelje ili radionicu.